Memlükler Sultanlığı

 

Memlük kelimesi arapça kökenli olup anlamı  ”köle”dir. Memlük denilen bu devleti Türkistan’dan köle olarak getirilen Türk toplulukları kurmuştur. Devlet yönetimi oluşmadan önce Türkler sadece askeri takviye amaçlı kullanılacaktı fakat bu askeri taban güçlendikçe yönetimde söz sahibi olmaya başlayınca Memlükler bir Türk devleti olmaya ve geleneklerini de benimsemeye başladılar.

Ayrıca Memlük devleti’ni kuranlar Oğuz Türkleri değil günümüzdeki Kazakistan ve Kırgızistan gibi devletlerin ataları olan Kıpçak ve Kuman Türkleridir. Memlükler daha sonra kurulacak olan Türk İmparatorlukları ve devletleri için bu bölgede taban oluşturmuştur. Örneğin Gazne İmparatorluğu, Harezmşah İmparatorluğu, Delhi Sultanlığı gibi devletler için temel oluşturulmuştur.

Memlük devletinin yöneticileri tamamen Türk’tür, örneğin Aybeg,Kutuz,Baybars,Kayıtbay,Kansu,Tomanbay gibi komutanlar Memlükler’i yönetmiştir. Resmi yazışmaları arapça olan bu devlet millet arasında ve orduda Türk dili konuşulurdu. Devleti kuran Aybeg aslında Eyyubi devletinde bir köledir fakat askeri eğitimi aldığında Eyyubi devletine son vererek Memlük devleti’ni kurmuştur. Kutuz döneminde abbasi devleti Moğollar tarafından yıkılınca  islam ordularının büyük bir bölümü bir araya gelerek  Moğol istilasını  önlemeyi başarmışlardır. Sultan Baybars döneminde en heybetli zamanını yaşamıştır Memlükler. Nereden geldiğini ve atalarını iyi tanıyan Baybars, Anadolu’daki Türk kardeşlerine destek vererek Moğol İlhanlı devletini 2 defa yenilgiye uğratmıştır. Fakat gaflet içinde olan Anadolu beylikleri yardımı kesince Moğol hakimiyeti devam etmiştir. 

Baybars din ve devlet işlerini birbirinden ayırmış yani laikliği uygulamaya geçirmiştir. Baybars’tan sonra yerine geçen Berke Han uyguladığı yanlış politika yüzünden lağvedilmiştir. Daha sonraları başa geçen Kalavun bölgede başlatılan haçlı kuşatmalarına kayıtsız kalmamış ve bölgenin tekrar avrupa’lıların eline geçmesini engellemiştir.  Ve son olarak tarihi bir tekerrür yine gerçekleşmiş ve iki Türk devleti savaşa tutuşmuştur. Bir tarafta Osmanlı bir tarafta Memlükler,1516 yılını Ağustos ayında gerçekleşen bu savaş  tarihe Mercidabık savaşı olarak geçmiştir. Savaşın galibi olan Osmanlı devleti,Memlük sultanı Kansu Gavri’yide öldürmeyi başarmıştır. Yanlız  Memlük’lerin başına geçen Tomanbay 6 ay sonra yani 1517 yılının Ocak ayında Ridaniye savaşını başlatarak tekrar Osmanlı devleti ile karşı karşıya gelince tamamen yıkılmışlardır. Yavuz Sultan Selim böylece Mısır’ı fethetmiş ve halifelik Osmanlı İmparatorluğu’na geçmiştir.  

 

Memlük Bayrağı (1250-1517)

Etiketler: ,

Yazar: tanrıkutmete

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar